توافق ایران با شرکت تلگرام و تلاش دولت برای محدود کردن دسترسی به این نرم افزار

حوزه دخالت حاکمیت اقتدارگرا به حریم شخصی و ارتباطات شهروندان رسیده استکوچکترین فعالیت ها در ذهن بیمار و دشمن ساز کنترل چی ها و بازجو ها به پرونده هایی علیه فعالان سیاسی و مدنی می شود و سال ها زندان در پی دارد. برای بسیاری از فعالان ایرانی اتفاق افتاده که یک ملاقات ساده با خانواده زندانیان سیاسی یا شرکت در تجمعات قانونی به اتهام اجتماع و تبانی تبدیل شده یا گفت و گویی ساده با همکاری که به خاطر فشارهای داخلی مجبور به مهاجرت شده، به اتهام جاسوسی و فعالیت برای براندازی نظام تعبیر شده است..

در طول دو سال گذشته با رواج تلفن‌های هوشمند و اینترنت همراه، بخش عمده‌ای از ارتباطات آنلاین شده است. بین برنامه‌های مورد استفاده کاربران ایرانی، اپلیکیشن تلگرام به دلیل سادگی استفاده و امنیت، محبوبیت زیادی پیدا کرده است.

اما از چند ماه پیش و همزمان با گسترش استفاده از این برنامه در میان فعالان سیاسی و مدنی، اختلالات زیادی در آن ایجاد شده است. قطع و وصل شدن‌های چند ساعته و گاه به گاه این برنامه نگرانی‌های زیادی به وجود آورده است.

محمود خسروی معاون وزیر ارتباطات و مدیر عامل شرکت ارتباطات زیرساخت در تاریخ ۱۰ تیر ماه ۱۳۹۴ خبر از ارسال نامه‌ای به شرکت تلگرام داد. او به خبرگزاری تسنیم گفت: «نامه‌ای رسمی به تلگرام زدیم و در آن گفته‌ایم که شبکه شما در ایران مشکل دارد، بیایید بنشینیم مشکلات را حل کنیم.» بر اساس قوانین ایران شرکت‌ها و اپلیکیشن‌های پیام رسان بدون مجوز نمی‌توانند در داخل کشور هیچ نوع فعالیتی داشته باشند.

   

توافق ایران با شرکت تلگرام با هدف محدود کردن کاربران

وب‌سایت کمپین بین المللی حقوق بشر در ایران گزارش داده که نزدیک به شش هفته پس از ارسال نامه و درخواست وزارت ارتباطات و فن‌آوری اطلاعات برای ایجاد محدودیت در دسترسی کاربران ایرانی به برخی از کاربرد‌های این برنامه پیام‌رسان،‌ از تاریخ یک شنبه اول شهریور پیش دسترسی کاربران ایرانی به برخی از روبات‌های تلگرام مسدود شده است.

ربات‌ها حساب‌های مخصوصی در برنامه پیام رسان تلگرام هستند که توانایی ارسال پاسخ به صورت خودکار به درخواست‌های کاربران را دارند. کاربران می‌توانند با ارسال فرامینی که از پیش توسط برنامه نویسان‌های این ربات‌ها طراحی شده به صورت خصوصی و یا در گروه‌های تلگرامی پاسخ‌هایی را دریافت کنند.

یک منبع آگاه در خصوص ارسال این نامه، به کمپین مذکور گفته که این محدودیت جدید حاصل درخواست مقامات ایرانی از شرکت تلگرام است و براساس مذاکراتی که این شرکت با مقامات ایرانی داشته است به زودی برخی از سرور‌های خود را برای بهبود بخشیدن به سرعت و خدمات به کاربران ایرانی در داخل کشور مستقر خواهد کرد.

عدم شفافیت از نحوه مشارکت شرکت تلگرام با دولت ایران قطعا باعث کوچ دسته جمعی بسیاری از کاربران از این اپلیکیشن خواهد شد. طی ماه‌های گذشته کاربران بسیاری در شبکه‌ توییتر از تلگرام درخواست کرده بودند تا در مورد ارتباط خود با دولت ایران توضیح دهد که تمام این درخواست‌ها با سکوت شرکت تلگرام رو به رو شد و همین موضوع به نگرانی‌های کاربرانی ایرانی دامن زده است.

کمپین بین‌المللی حقوق بشر در ایران به نقل از یک «منبع آگاه» ناشناس اعلام کرد که شرکت تلگرام پس از «مذاکراتی» با مقام‌های جمهوری اسلامی، «به‌زودی» برخی از سرور‌های خود را در داخل ایران «مستقر خواهد کرد».

این سازمان حقوق بشری روز جمعه، شش شهریور، در وب‌سایت خود همچنین اعلام کرد که پس از درخواست وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات ایران از شرکت تلگرام، از روز یک‌شنبه، اول شهریور دسترسی کاربران ایرانی به «برخی از ربات‌های» این برنامه «مسدود شده است».

به گفته کمپین بین‌المللی حقوق بشر در ایران، وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات حدود شش هفته پیش در نامه‌ای به شرکت تلگرام خواستار «ایجاد محدودیت» در دسترسی کاربران ایرانی به «برخی از کاربرد‌های» این برنامه پیام‌رسان شده است.

وب‌سایت این کمپین همچنین به نقل از یک «منبع آگاه» ناشناس اعلام کرد که شرکت تلگرام بر اساس «مذاکراتی» که با مقامات ایرانی داشته «به‌زودی برخی از سرور‌های خود را برای بهبود بخشیدن به سرعت و خدمات به کاربران ایرانی در داخل کشور مستقر خواهد کرد».

در ماه‌های گذشته دسترسی به شبکه اجتماعی تلفن همراه تلگرام در ایران با اختلال روبه‌رو شده و شایعه مسدود شدن آن نیز مطرح شده است.

در همین حال خبرگزاری دانشجویان ایران، ایسنا، روز یک‌شنبه، هفت تیر، خبر داده بود که کاربران ایرانی تلگرام در ابتدا این امکان را داشتند که حتی فایل‌های تصویری و فیلم‌ها را در مدت «چند ثانیه» ارسال کنند، اما در «چند ماه اخیر» برخی از کاربران از «اختلالات جدی» در کار با این نرم‌‌افزار خبر می‌دهند.

دو روز پس از این گزارش، محمود واعظی، وزیر ارتباطات، «محدودیت یا فیلتر شدن» این شبکه تلفن همراه از سوی این وزارتخانه را «شایعه‌‌ای» خواند که «به هیچ وجه واقعیت ندارد».

یک روز پس از آن نیز محمود خسروی، معاون وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات، گفت: «نامه‌ای رسمی به تلگرام زدیم و در آن گفته‌ایم که شبکه شما در ایران مشکل دارد، بیایید بنشینیم مشکلات را حل کنیم.»

در همین حال کمپین بین‌المللی حقوق بشر در ایران از شرکت تلگرام و دیگر شرکت‌هایی که قصد گشایش دفتر و انتقال تاسیسات فنی خود به ایران را دارند خواست تا با انتشار «گزارش شفافیت»، به صورت «دوره‌ای و منظم»، به کاربران ایرانی «در مورد شفافیت و حفظ حقوق آنها» اطمینان بدهند.

کمپین همچنین از این شرکت‌ها خواست که از به خطر انداختن حریم خصوصی کاربران ایرانی از طریق در اختیار قرار دادن ارتباطات آنها به مقامات ایرانی «خودداری کنند» و به این کاربران اطمینان دهند که «اطلاعات آنان در اختیار نهاد‌های امنیتی و انتظامی قرار نخواهد گرفت».

به گفته وب‌سایت این کمپین، برنامه تلگرام به دلیل «امنیت مناسب» محبوبیت «بسیاری زیادی» در بین کاربران ایرانی از جمله فعالان حقوق بشر و فعالان مدنی دارد.

پس از مشکلات به وجود آمده برای اپلیکیشن وایبر، اپلیکیشن تلگرام یکی از رایج‌ترین نرم‌افزارهای ارتباطی در ایران است که علاوه بر ارتباطات فردی، گروه‌های زیادی نیز در آن توسط کاربران ایرانی ایجاد شده است.

از ابتدای دولت حسن روحانی بحث بر سر دسترسی مردم به شبکه‌های اجتماعی بالا گرفته است.

در همین حال مقامات وزارت ارتباطات ایران در ماه‌های گذشته از اجرای طرح «فیلترینگ هوشمند» خبر داده‌اند که بر اساس آن دسترسی به هیچ وب‌‌سایتی به طور کامل محدود نمی‌شود، بلکه بخشی از محتوای سایت که توسط این نرم‌افزار مشخص شده از دسترسی کاربران ایرانی خارج خواهد شد.

منبع: کلمه و کمپین بین المللی حقوق بشر

۵